Plisowanie maszynowe
Informacje wstępne
Plisowanie maszynowe jest procesem, w którym materiał, w wyniku odpowiedniego złożenia przez noże w maszynie oraz działania temperatury zyskuje nowy kształt. Takie złożenie materiału nazywane jest ogólnie plisą, stąd nazwa procesu. Istnieje kilka podstawowych typów plisowania maszynowego: plisy oparte o plisę prostą, plisy fantazyjne (Harlekin, Jodła), plisa akordeonowa.
Plisy proste
Jeden z popularniejszych rodzajów plisowania maszynowego. Najczęściej spotykany jest w postaci powtarzającej się fałdy o stałej długości, istnieje jednak również możliwość wprowadzenia większej finezji w tworzonych plisach. W zależności od ustalonego wzoru plisy mogą w trakcie pracy maszyny na podstawie programu zmieniać swoją długość, wstawiać odstępy czy kontrafałdy, zachowując przy tym idealną powtarzalność fałd nawet w przypadku bardzo dużych partii materiału. Ciekawym rozwiązaniem jest również możliwość wykonania 'wstrzelonych' wstawek np. na środku bluzki, również zgodnie z wybranym wzorem W ten sposób możliwe jest wstawienie wybranej liczby fałd na wybranym odcinku materiału.
Plisy proste gubione
Wariant plisowania prostego, gdzie plisy tworzone są jedynie na fragmencie materiału, pozostawiając około 30 cm od brzegu nieuplisowane. Dzięki temu materiał ma nieco większą objętość przy tej krawędzi i ładniej się układa. Ten rodzaj plisowania wykorzystywany jest np. w rękawach czy krótkich spódnicach.
Druk na plisowanym materiale
Oferujemy naszym klientom możliwość druku sublimacyjnego na materiałach plisowanych. Uzyskane w ten sposób elementy barwione są jedynie na powierzchni fałdy widocznej, natomiast pozostała część materiału pozostaje niepomalowana. W połączeniu z ciekawymi wzorami z naszej bazy pozwala to na osiągnięcie niesamowitych efektów przestrzennych.
Plisowanie fantazyjne - harlekin
Ten rodzaj plisowania powstaje w wyniku pracy maszyny z segmentowym nożem. Podział noża plisującego na części pozwala maszynie na wykonywanie innego ruchu na wybranych częściach materiału, dzięki czemu maszyna może np. na przemian tworzyć fałdę i kontrafałdę. Dodatkowo w plisowaniu typu harlekin wprowadzony jest ruch boczny noża, który powoduje zmianę położenia fałd i kontrafałd na szerokości materiału podczas pracy maszyny. Istnieje możliwość ustalenia parametrów produkcji takich jak wielkość ruchu bocznego, ustawienia ruchu bocznego oraz wysokości fałd. Zastosowanie tej techniki to głównie plisowanie materiału pod małe wstawki np. do kapeluszy, gdzie na bardzo niewielkiej powierzchni chcemy uzyskać dosyć rozbudowany geometrycznie wzór. Możliwe jest plisowanie materiału do 150 cm szerokości, również nieco grubszych dzianin. Podobne wzory: jodła, kreszowanie, drobne fałdy proste.
Plisowanie fantazyjne - jodła
Ten rodzaj plisowania powstaje w wyniku pracy maszyny ze specjalnym falowanym nożem. Przy przejściu materiału przez maszynę powstaje wzór składający się z naprzemiennie ułożonych linii, tworzących charakterystyczną "jodełkę". Możliwa jest regulacja wielkości fałdy (jak gęsto linie są powtarzane). Zastosowanie tej techniki to głównie plisowanie materiału pod małe wstawki np. do kapeluszy, gdzie na bardzo niewielkiej powierzchni chcemy uzyskać dosyć rozbudowany geometrycznie wzór. Możliwe jest plisowanie materiału do 150 cm szerokości, również nieco grubszych dzianin. Podobne wzory: harlekin, kreszowanie, drobne fałdy proste.
Plisa akordeonowa
Szczególnym rodzajem plisowania maszynowego jest plisa akordeonowa, w której materiał układany jest w kształt przypominający harmonijkę. Zaprojektowane w naszej firmie specjalne rozwiązania pozwalają nam na zastosowanie tego typu plisowania jedynie na fragmencie materiału, pozostawiając pozostałą część nieuplisowaną, lub np. z uzyskaną wcześniej plisą prostą. W przeciwieństwie do plisowania 'Plisy proste gubione' w tym rodzaju plisowania mamy możliwość dodania nieuplisowanych wstawek o szerokości do 50 cm również na środku materiału (boki materiału uplisowane, środek nie) czy tworzenia kombinacji fragmentów uplisowanych i nieuplisowanych. Możliwe jest plisowanie materiałów do 150 cm szerokości, istnieje możliwość ustawienia wysokości fałd w zakresie 3-6 mm. Dzięki zastosowaniu specjalnych modułów w maszynie w tym wzorze oferujemy również możliwość uzyskania na jednym materiale dwóch wielkości plis obok siebie - plisy podwójnej (mniejszej) oraz pojedynczej (większej). Zakres pracy modułów do plis podwójnych wynosi około 25 cm.
Plisa akordeonowa - duże fałdy
Korzystając z innych maszyn jesteśmy w stanie wykonać również fałdę akordeonową (stojącą) w większym wariancie. Fałda akordeonowa duża wizualnie jest bardzo podobna do fałdy spotykanej w plisowaniu typu solejka, jednak tutaj wysokość fałdy jest stała na całej szerokości materiału. W plisowaniu typu solejka fałda jest mała przy podkroju i zwiększa się ku dolnej granicy wykroju.
Plisowanie fantazyjne - gumka
Kolejny z przykładów modułowego plisowania, w którym istnieje bardzo duża dowolność kształtowania tworzonego wzoru. W plisowaniu typu gumka wzór tworzony jest przez malutkie kółka (ułożone w odstępach 1 cm), które dociskają materiał w wybranych miejscach. Poprzez włączanie lub wyłączanie wybranych kółek mamy możliwość selektywnego plisowania materiału - np. 5 cm od brzegu uplisowane, potem 10 cm nieuplisowane, kolejne 15 cm plisowane i 10 cm nieuplisowane. W plisowaniu typu gumka utworzony wzór plisowania charakteryzuje się bardzo dużą sprężystością. Możliwe jest plisowanie materiałów do 150 cm szerokości.
Plisowanie "z prostego klosz"
Ten rodzaj plisowania dostępny jest zarówno w wersji maszynowej (ograniczona możliwość zmiany parametrów), jak i ręcznej (duża możliwość dostosowania pod zamówienie). W wyniku plisowania "z prostego klosz" wprowadzając prostokątny element uzyskujemy materiał ułożony po łuku. Dzieje się to dzięki specyficznemu ułożeniu noży w procesie plisowania, które 'ukrywają' brakujący materiał poprzez wytworzenie nierównoległej podfałdy. Maksymalna szerokość materiału w tym rodzaju plisowania to 80 cm. Zaletą tego rodzaju plisowania jest uzyskanie lekkiego rozkloszowania spódnicy. W efekcie spódnica bardziej podkreśla kobiecą figurę , plisy lekko falują i dają wrażenie większej miękkości materiału.
Plisowanie niestandardowe
Poza wymienionymi powyżej wariantami usług realizujemy również zamówienia niestandardowe. Jeżeli chcą Państwo wykonać inny rodzaj plisowania, spróbować realizacji na innym materiale (również nietypowym), połączyć różne usługi lub spróbować odtworzyć plisowanie na podstawie zdjęcia lub modelu - zapraszamy do kontaktu.
- W materiałach syntetycznych wysoka temperatura w procesie utrwalania powoduje nadtopienie włókien, co po ich wystudzeniu sprawia, że materiał 'zapamiętuje' utworzone przez nas złożenie materiału.
- W przypadku wełny utrwalenie poza temperaturą wykorzystuje również parę wodną, dzięki czemu wełna zachowuje kształt wzoru.
- W przypadku pozostałych materiałów niestety ich włókna są odporne na działanie temperatury i pary wodnej. Aby zachować np. uformowane plisy na bawełnianej koszuli konieczne jest dodatkowe utrwalenie tego złożenia, zwykle w formie przeszycia każdej z fałd. W przeciwnym razie element uszyty z takiego uplisowanego materiału po jakimś czasie prawie na pewno wróci do poprzedniego kształtu, tzn. całkowicie płaskiego materiału.
W celu zachowania uformowanego plisowania konieczne jest dodatkowe utrwalenie np. przeszycie każdej z utworzonych fałd. Możliwe jest rownież zastosowanie środków chemicznych, które całkowicie zmieniają charakterystykę materiału i sprawiają, że np. jedwab staje się podatny na działanie temperatury. Z drugiej strony taki jedwab traci swoje parametry i trudno w naszej ocenie uzasadnić niszczenie naturalnego jedwabiu, aby w efekcie uzyskać materiał o cechach poliestru, jeżeli można po prostu wykorzystać poliester.
- Jeżeli podejrzewamy, że w składzie materiału jest poliester lub inne włókna sztuczne - można ułożyć na małym fragmencie materiału zagniecenie i zaprasować je żelazkiem (zwykle przy ustawieniu temperatury mięzy 2 i 3 'kropkami'). Jeżeli zaprasowane zagniecenie ma dosyć 'ostrą' krawędź, to istnieje spora szansa, że uda się go uplisować. Jeżeli dodatkowo tak zaprasowana fałdka wytrzyma np. pranie w programie delikatnym - szansa jest bardzo duża.
- Jeżeli podejrzewamy, że w składzie materiału jest wełna - również układamy na małym fragmencie materiału zagniecenie, ale próbujemy je zaprasować żelazkiem parowym. Jeżeli zaprasowane zagniecenie ma "ostrą" krawędź, to szansa na uzyskanie trwałego plisowania jest duża.
- Alternatywna metoda polega na wycięciu małego fragmentu (np. 2,5cm x 2,5cm) materiału i na odpowiednio zabezpieczonym stanowisku podpalenie tego małego fragmentu materiału, a następnie obserwacja różnych parametrów w trakcie / po spaleniu. Ponieważ w tej metodzie wykorzystywany jest ogień, a efektem podpalenia fragmentu materiału może być powstanie gorącej, klejącej się masy plastiku, nie należy przeprowadzać takich testów bez odpowiedniego przygotowania oraz zabezpieczenia zarówno stanowiska, otoczenia, jak i prowadzącego test. Charakterystyka materiałów w teście:
- 1. Wełna - po podpaleniu wydziela charakterystyczny zapach palonych włosów, pali się dosyć wolno. Po odsunięciu od źródła ognia gaśnie samodzielnie. Podpalona i następnie zgaszona krawędź materiału będzie dawała się łatwo kruszyć.
- 2. Jedwab - pali się podobnie jak wełna, wydzielając podobny zapach. Po odsunięciu od źródła ognia gaśnie samodzielnie. Po spaleniu na brzegu materiału zostają małe, kruche kulki, zamieniające się w popiół po skruszeniu.
- 3. Bawełna - pali się nawet po odsunięciu źródła ognia. Spalony materiał nie rozpada się tak łatwo w palcach w popiół, jak w przypadku np. wełny czy jedwabiu. Bawełna po podpaleniu pachnie jak palony papier, ponieważ jej głównym składnikiem jest celuloza.
- 4. Poliester - po podpaleniu widać zarówno ogień, jak i powolne stapianie się włókien poliestrowych. Wydziela chemiczny zapach, po spaleniu i wystudzeniu krawędź jest czarna i twarda, nie daje się łatwo kruszyć.
- 5. Nylon - pali się podobnie jak poliester, ale krawędź nylonu po spaleniu jest jaśniejsza - szara.
Sporadycznie trafiamy na tkaniny, które mają inny skład nitki w wątku, i w osnowie. Niektóre z tych materiałów nadają się do plisowania tylko równolegle do krajki (nitki wątka ładnie się załamują), przy próbie plisowania materiału prostopadle do krajki (z belki) utworzenie trwałego plisowania nie jest możliwe.
W procesie plisowania składamy materiał, czyli tam, gdzie była jedna warstwa materiału, teraz mamy 3 (fałda). Jeżeli spróbujemy uplisować bluzkę, gdzie na części bluzki mamy podwójnie lub potrójnie złożony materiał, to po plisowaniu w tych miejscach będziemy mieć odpowiednio 6 lub nawet 9 warstw materiału. Taka różnica w grubości czasami powoduje, że w miejsach łączeń tych warstw powstają błędy we wzorze.